بسم الله الرحمن الرحيم

دانشگاه آزاد اسلامي
واحد دامغان
دانشکده ي تحصيلات تکميلي ،گروه زيست شناسي
پايان نامه براي دريافت درجه کارشناسي ارشد
زيست شناسي گياهي گرايش سلولي- تکوين
عنوان
غلظت هاي گوناگون NH4No3 و KNO3 بر روند کشت بافت گل اطلسي
Petunia hybrida L.
استاد راهنما
جناب آقاي دکتر مصطفي عبادي
استاد مشاور
سرکارخانم دکتر ناهيد مسعوديان سرکارخانم دکتربستان رودي
نگارش
سيد مصطفي مشيريان فراهي
تابستان91
سپاسگزاري
صميمانه ترين مراتب سپاس و قدرداني خود را تقديم استاد گرانقدر آقاي دکتر مصططفي عبادي مي
نمايم.استاد عزيز و فرزانه اي ،که افتخار شاگردي در محضر ايشان در طي دو دوره کارشناسي و
کارشناسي را داشته ام و افتخار دارم که مسئوليت گران راهنمايي اين پايانامه را تقبل فرموند و با
صبر و بردباري در تمام طول مسير ياريم بودند و از هيچ کوشش فروگذاري نکردند و همواره راهنمايهاي ارزشمند شان راهگشايي راهم بودند.
از اساتيد مشاور محترم و عزيزم ،سرکار خانم دکتر ناهيد مسعوديان و سرکار خانم دکتر بستان رودي ،که افتخار شاگردي در محضر ايشان در طي دو دوره کارشناسي و کارشناسي ارشد را داشته ام ،و از محبت هاي صميمانه ايشان و حمايت هاي و راهنمايي ها ارزشمندشان در دوران تحصيلم بي نهايت سپاسگذارم.
از داور محترم و گرانقدر ،جناب آقاي دکتر حسين عباسپور رياست محترم دانشگاه آزاد واحد دامغان که زحمت مطالعه و داوري اين پايانامه را برخوردار و در تصحيح گزارش نهايي و کمال دقت را داشته اند سپاسگذارم.در ضمن افتخار شاگردي در محضر ايشان در طي دو دوره کارشناسي و کارشناسي ارشد را داشته ام ،و از محبت هاي صميمانه ايشان و حمايت هاي و راهنمايي ها ارزشمندشان در دوران تحصيلم بي نهايت سپاسگذارم.
.
تقديم به
______
پدر و مادر گرانقدر و عزيزم
شما تمام معناي زندگي من هستيد و
از صميم قلبم به خاطر تمام محبت ها
و تشويق هايتان و زحماتي که برايم
کشيديد بي نهايت سپاسگزارم ،
دست هاي پر مهرتان را مي بوسم.
فهرست مطالب
عنوان صفحه
چکيد—————————————————————————————— 1
فصل اول:کليات تحقيق
مقدمه——————————————————————————————–2
1-1 تاريخچه کشت بافت گياهي——————————————————————–8 1-2 تعريف کشت بافت گياهي———————————————————————15
1-3تکنيک هاي کشت بافت گياهي—————————————————————–17
1-4فوايد کشت بافت گياهان دست نخورده و کامل—————————————————18
1-5 برخي از کاربرد هاي تکنيک هاي کشت بافت و سلول———————————————18
1-6موارد کاربرد کشت بافت گياهي—————————————————————-19
1-7-1 اهميت و کاربرد کشت بافت در باغباني——————————————————-20
1-7-2 اهميت کشت بافت————————————————————————-21
1-7-3 توليد اقتصادي—————————————————————————–22
1-8 انواع کشت در شيشه ————————————————————————–23
1-9انواع کشت بافت گياهي————————————————————————25
1-10 نقش هاي عناصر غذايي و علاءم کمبود ژن——————————————————25
1-10-1 نيتروژن———————————————————————————-26
1-10-2 پتاسيم———————————————————————————–28
1-11 اثر غلظت هاي مختلف يک ماده بر رشد و نمو————————————————–29
1-12اثر ازت بر رشد رويش گياه——————————————————————-31
1-13 اثر نوع ازت بر مقدار پروتئين گياه————————————————————-33
1-14اثر نوع ازت بر کلروفيل کل گياه————————————————————–34
1-15 روشهاي کشت بافت گياهي——————————————————————36
1-16استفاده کشت بافت براي ازدياد گياهان———————————————————39
1-17 آشنا شدن کشت بافت گياهي—————————————————————-40
1-17-1 جداکشت ها—————————————————————————–40
فهرست مطالب
عنوان صفحه
1-17-2 جداسازي و انکيباتور شدن—————————————————————–41
1-17-3 محيط کشت—————————————————————————–41
1-18 ترکيبات محيط کشت بافت گياهي————————————————————42
1-19 تهيه ذخيره نيتروژن و مرفوژنز—————————————————————–46
1-20 تعادل تغييرات آمونيوم———————————————————————–46
1-21 جنين زايي و رشد جنين———————————————————————-49
1-22 جنين زايي زيگوتي————————————————————————-50
1-23 اطلسي————————————————————————————-51
1-23-1 گياهشناسي——————————————————————————51
1-23-2 تاکسونومي—————————————————————————— 54
1-23-3 آناتومي———————————————————————————-54
1-23-4 توليد اقتصادي————————————————————————— 55
1-23-5 فرايند جوانه زدن————————————————————————-55
1-24-6 پاسخ اطلسي به روشن روز—————————————————————–56
1-24 نقش هاي اکسانسين در نمو اطلسي————————————————————56
1-25 اثرات آلودگي محيطي از ترافيکي جاده اي بر برگ هاي اطلسي———————————–58
1-26 تکنيک هاي بافت گياهي———————————————————————59
1-26-1 اصلاحات کشت بافت ——————————————————————–59
1-27 اثرات تعادل هورمون در مورفوژنز رشد جداکشت ها———————————————61
1-28پيش برنده هاي promotors ژن و مناطق کنترل در گل اطلسي————————————65
فصل دوم:روش کار
2-1 ترکيبات سازنده محيط کشت——————————————————————68
2-2 اجزاء تشکيل دهنده محيط کشت—————————————————————70
2-3 مقادير عناصر در محيط کشت——————————————————————70
2-4 ضدعفوني کردن بذر ها و کشت بذرها———————————————————-72
ادامه فهرست مطالب
عنوان صفحه
2-5 محله واکشت——————————————————————————–72
2-6 سنجش رنگيزه هاي فتوسنتزي——————————————————————75
2-7 سنجش کربوهيدرات ها———————————————————————–76
2-7-1 اندازه گيري قند هاي محلول—————————————————————-76
2-7-2 اندازه گيري قند هاي نا محلول (نشاسته——————————————————–78
2-8سنجش پرولين——————————————————————————–79
2-9 سنجش فعاليت هاي آنزيمي ——————————————————————-81
2-9-1 سنجش آنزيم پراکسيداز——————————————————————–81
2-9-2 سنجش آنزيم کاتالاز———————————————————————–82
2-10 سنجش پروتئين—————————————————————————–83
2-11 آناليز رشد———————————————————————————86
فصل سوم:نتيجه گيري
3-1 اثرات غلظت هاي مختلف نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم بر رشد جداکشت هاي دو گره اي———–92
3-1-1 اثرات غلظت هاي مختلف نيترات آمونيوم بر رشد جداکشت هاي دو گره اي———————–92
3-1-2 اثرات غلظت هاي مختلف نيترات پتاسيم بر رشد جداکشت هاي دو گره اي————————93
3-2تغييرات شاخص رشد در گياه 40 روزه تحت تيمار هاي غلظت نيترات آمونياک و نيترات پتاسيم———95
3-2-1 تغييرات وزن تر اندام هوايي—————————————————————–95
3-2-1تغييرات طول ساقه————————————————————————–97
3-2-3 تغييرات وزن خشک اندام هوايي ————————————————————99
3-2-4وزن تر کل برگ ها———————————————————————–101
3-2-5 تغييرات تعداد برگ———————————————————————–103
3-2-6 تغييرات وزن خشک کل برگ ها———————————————————–105
3-2-7تغييرات طول ميانگره ———————————————————————107
3-2-8 تغييرات سطح برگ ها——————————————————————–109
3-2-9 تغييرات طول ساقه————————————————————————111
ادامه فهرست مطالب
عنوان صفحه
3-2-10 تغييرات ميانگين نسبت سطح برگ به وزن خشک کل گياه(L.A.R) ————————– 113
3-2-10-1 تغييرات ميانگين نسبت سطح برگ به وزن خشک کل گياه(L.A.R)———————- –113
3-2-11 تغييرات نسبت سطح ويژه برگي(S.L.A)———————————————– —115
3-2-12 سرعت رشد نسبي(R.G.R)—————————————————————116
3-2-13 ميزان جذب خالص(N.A.R)————————————————————-117
3-2-14 نسبت سطح برگي (L.A.R)—————————– ———————————118
3-2- 15سرعت رشد گياه (C.G.R)—————————————————————120
3-2-16 وزن مخصوص برگ(SLW)————————- ————————————121
3-3 تغييرات بيوشيميايي ————————————————————————–123
3-3-1 تغييرات مقدار کلروفيل ها——————– ———————————————123
3-3-2 تغييرات مقدار پرولين در اندام هوايي———– ———————————————128
3-3-3 تغييرات مقدار قند هاي محلول ونامحلول کل اندام هوايي—————————————-130
3-3-4 تغييرات ميزان پروتئين هاي کل اندام هوايي—————————————————-133
3-3-5 تغييرات فعاليت آنزيم———————————————————————–136
3-3-5-1 تغييرات مقدار فعاليت آنزيم پراکسيداز در اندام هوايي—————————————-136
3-3-5-2 تغييرات مقدار فعاليت آنزيم کاتالاز در انداد هوايي——————————————-138
ادامه فهرست مطالب
عنوان صفحه
فصل چهارم:بحث و نتيجه گيري——————————————————————–140
4-1 نتيجه گيري ——————————————————————————–141
4-2 اثر غلظت هاي مختلف نيترات آمونيوم ،نيترات پتاسيم بر روي رشد گياه —————————–144
4-3 اثر غلظت هاي مختلف نيترات آمونيوم ،نيترات پتاسيم بر ميزان کلروفيل——————————145
4-4 اثر غلظت هاي مختلف نيترات آمونيوم ،نيترات پتاسيم بر ميزان فند محلول و نامحلول— —————148
4-5 اثر غلظت هاي مختلف نيترات آمونيوم ،نيترات پتاسيم بر ميزان پرولين——————————–150
4-6 اثر غلظت هاي مختلف نيترات آمونيوم ،نيترات پتاسيم بر ميزان پروتئين—– ————————-151
4-7 اثر غلظت هاي مختلف نيترات آمونيوم ،نيترات پتاسيم بر ميزان بر ميزان فعاليت آنزيم هاي کاتالاز و
پراکسيداز————————————————————————————– 153
4-8 نتيجه گيري کلي—————————————————————————–155
4-9 پيشنهادات ———————————————————————————-156
منابع——————————————————————————————–158
پيوست——————————————————————————————164

فهرست جداول
عنوانصفحه
فصل اول:کليات تحقيق
جدول1-1 ترکيب MS به ترکيبات اوليه زمان مقايسه شده است که گياهان رشد بيشتري دارند————— 44
جدول 1-2 مثال هاي فوايد و مضرات کل نيتروژن و NO3- و NH4+ در سطح پايين محيط شوري ————47
جدول 1-3 مثال هاي از محتواي نيتروژن محيط MS،که نتيجه بهبودي رشد و مرفوژنز را دارد—————–48
جدول1-4 شرايط کشت بافت براي جوانه زدن دانه ها و رشد اطلسي هيبريدا ——————————–55
فصل دوم :روش کار
جدول2-1 مقادير عناصر ماکرو در محيط کشت———————————————————71
جدول2-2 مقادير عناصر ميکرو در محيط کشت———————————————————71
جدول2-3 مقادير عناصر در محيط واکشت بدون نيترات پتاسيم——————————————–71
جدول2-4 مقادير عناصر در محيط واکشت بدون نيترات آمونيوم——————————————-74
جدول 2-5 جذب هاي خوانده شده براي تهيه منحني استاندارد قند هاي محلول و نا محلول———————77
جدول2-6 جذب هاي خوانده شده براي تهيه منحني استاندارد پرولين—————————————80
جدول2-7 جذب هاي خوانده شده براي تهيه منحني استاندارد پروتئين—————————————85
فصل چهارم:بحث و نتيجه گيري
جدول 4-1 محدوده کافي ترکيب هاي NH4NO3 و KNO3——————————————142
فهرست نمودار ها
عنوانصفحه
فصل دوم :روش کار
نمودار2-1 منحني استاندارد قند هاي محلول و نامحلول—————————————————-78
نمودار 2-2 منحني استاندارد پرولين——————————————————————–80
نمودار 2-3 منحني استاندارد پروتئين——————————————————————-85
فصل سوم:نتيجه گيري
نمودار3-1 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين وزن تر اندام هوايي———————————96
نمودار3-2 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين وزن تر اندام هوايي———————————-96
نمودار3-3 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين طول ساقه—————————————–96
نمودار 3-4 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين طول ساقه——————————————98
نمودار3-5 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين مقدار تغييرات وزن خشک اندام هوايي—————100
نمودار 3-6 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين مقدار تغييرات وزن خشک اندام هوايي—————-100
نمودار3-7 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين وزن تر کل برگ ها——————————–102
نمودار3-8 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين وزن تر کل برگ ها———————————102
نمودار3-9 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين تغييرات تعداد برگ——————————–104
نمودار3-10 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين تغييرات تعداد برگ——————————–104
نمودار3-11 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين مقدار وزن خشک کل گياه————————106
نمودار3-12 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين مقدار وزن خشک کل گياه————————–106
نمودار3-13 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين تغييرات طول ميانگره——————————108
نمودار3-14 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين تغييرات طول ميانگره——————————-108
نمودار3-15 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين تغييرات سطح برگ ها—————————-110
نمودار 3-16 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين تغييرات سطح برگ ها—————————–110
نمودار3-17 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين تغييرات طول ساقه——————————–112
نمودار 3-18 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين تغييرات طول ساقه———————————112
نمودار3-19 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم برتغييرات ميانگين نسبت سطح برگ به وزن خشک ————-114
ادامه فهرست نمودار ها
عنوانصفحه
نمودار3-20 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر برتغييرات ميانگين نسبت سطح برگ به وزن خشک———114
نمودار3-21 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر تغييرات نسبت سطح برگ LAR ———————-119
نمودار3-22 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر تغييرات نسبت سطح برگ LAR ———————–119
نمودار3-23 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر تغييرات وزن مخصوص برگ—————————122
نمودار3-24 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر تغييرات وزن مخصوص برگ—————————-122
نمودار3-25 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر تغييرات نيترات آمونيوم بر ميزان کلروفيل a ————-125
نمودار3-26 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر تغييرات نيترات آمونيوم بر ميزان کلروفيل a —————125
نمودار3-27 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر تغييرات نيترات آمونيوم بر ميزان کلروفيلb ————–126
نمودار 3-28 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر تغييرات نيترات آمونيوم بر ميزان کلروفيلb ————–126
نمودار3-29 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر تغييرات نيترات آمونيوم بر ميزان کلروفيلa+b ———–127
نمودار 3-30 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر تغييرات نيترات آمونيوم بر ميزان کلروفيلa+b ————127
نمودار3-31 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين مقدار ميزان پرولين اندام هوايي ——————129
نمودار3-32 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين مقدار ميزان پرولين اندام هوايي———————129
نمودار3-33 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين ميزان مقدار قند محلول کل اندام هوايي————131
نمودار 3- 34 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين ميزان مقدار قند محلول کل اندام هوايي————131
نمودار3-35 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين ميزان مقدار قند نا محلول کل اندام هوايي———-132
نمودار 3-36 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين ميزان مقدار قندنا محلول کل اندام هوايي————133
نمودار3-37 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين مقدار ميزان پروتئين اندام هوايي——————134
نمودار3-38 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين مقدار ميزان پروتئين اندام هوايي——————-135
نمودار3-39 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين مقدار فعاليت آنزيم پراکسيداز اندام هوايي———137
نمودار 3-40 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين مقدار فعاليت آنزيم پراکسيداز اندام هوايي———-137
نمودار3-41 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر ميانگين مقدار فعاليت آنزيم کاتالاز اندام هوايي————139
نمودار3-42 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر ميانگين مقدار فعاليت آنزيم کاتالاز اندام هوايي————-139
فهرست اشکال
عنوان صفحه
فصل اول :کليات تحقيق
شکل1-1تعدادي از محققين کشت بافت جهان ———————————————————9
شکل1-2شمايي از تاريخچه کشت سلول سلول و بافت گياهي را نشان مي دهد—————————–10
شکل1-3 سولفور———————————————————————————-27
شکل1-4 ارتباط تامين ترکيبات تغذيه اي بر رشد——————————————————-30
شکل1-5 مراحل تبديل تغييرات و آمونيوم به کلروفيل————————————————–35
شکل1-6 ميکروگرافت ناحيه ميانه——————————————————————–51
شکل1-7 گونه هاي اطلسي————————————————————————–53
شکل1-8 فرمول ساختار هورمون هاي تمايز و رشد گياهي———————————————–62
فصل سوم:نتيجه گيري
شکل3-1 اثرات غلظت هاي نيترات آمونيوم بر گياه—————————————————–93
شکل3-2 اثرات غلظت هاي نيترات پتاسيم بر گياه——————————————————-93
فصل چهارم:بحث و نتيجه گيري
شکل1-4 مسير توليد کلروفيل از آمونيوم————————————————————-147
فهرست پيوست
عنوانصفحه
جدول(1 ):نتايج تجزيه واريانس کربوهيدرات محلول تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم ——-160
جدول( 2): نتايج تجزيه واريانس کربوهيدرات نامحلول تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم——161
جدول(3 ): نتايج تجزيه واريانس پرولين تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم——————-161
جدول(4 ): نتايج تجزيه واريانس پروتئين تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم——————-162
جدول( 5): نتايج تجزيه واريانس پراکسيداز تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم—————-163
جدول(6 ): نتايج تجزيه واريانس کاتالاز تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم——————163
جدول(7 ): نتايج تجزيه واريانس کلروفيلa تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم—————-164
جدول(8 ): نتايج تجزيه واريانس کلروفيلb تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم—————–165
جدول(9 ): نتايج تجزيه واريانس کلروفيلa+b تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم————-165
جدول(10 ): نتايج تجزيه واريانس وزن خشک کل برگ تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم—–166
جدول(11 ): نتايج تجزيه واريانس وزن خشک اندام هوايي تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم—167
جدول( 12): نتايج تجزيه واريانس وزن تر اندام هوايي تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم——-167
جدول(13 ): نتايج تجزيه واريانس وزن تر کل تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم—————168
جدول(14 ): نتايج تجزيه واريانس طول ميانگره تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم————-169
جدول(15 ): نتايج تجزيه واريانس مساحت سطح تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم————169
جدول( 16): نتايج تجزيه واريانس طول ساقه تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم—————170
جدول(17 ): نتايج تجزيه واريانس سرعت رشد تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم————–171
جدول(18 ): نتايج تجزيه واريانس برگ به وزن خشک تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم——-171
جدول(19 ): نتايج تجزيه واريانس نسبت برگي تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم————–172
جدول(20 ): نتايج تجزيه واريانس وزن مخصوص برگي تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم—–173
جدول(21 ): نتايج تجزيه واريانس جذب خالص تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم————-173
جدول(22 ): نتايج تجزيه واريانس سطح ويژه برگ تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم———-174
جدول(23 ): نتايج تجزيه واريانس سرعت رشد نسبي تحت تيمار هاي نيترات آمونيوم و نيترات پتاسيم———175
چکيده:
گياه اطلسي از تيره سيب زميني (Solanaceae)است.اطلسي يك گياه تزيني اقتصادي خوبي بشمار مي رود. كشت بافت گياهي يك نام اختصاري براي كشت پروتوپلاستculture) (Protoplastو كشت بافت(Tissue culture) ،كشت سلول(Cell culture) ميباشد.استفاده از فنون کشت بافت،روش انتخابي مناسبي براي اصلاح وارتقاي خصوصيات کيفي اين گل مي باشد.براي اين منظور در يک طرح کاملا تصادفي،پايه اي استريل گياهان اطلسي در محيط پايه ي MS به گروه هاي شاهد وتيماري تقسيم کرده ايم.
هدف از اين پژوهش بررسي اثر غلظت هاي NH4NO3وKNO3 در محيط هاي کشت در شيشه بر تغييرات تکويني گل اطلسي در شرايط مذکور است.در محيط ها غلظت هر يک از ترکيبات ,NH4NO3برابر با 0,10,13,20,40 ميلي مول برابر حد تعيين شده در محيط کشت در نظر گرفته شده است. همچنين محيط ها غلظت هر يک از ترکيبات ,KNO3برابر با 0,9,12,18,36 ميلي مول برابر حد تعيين شده در محيط کشت در نظر گرفته شده است آناليز سنجش رنگيزه هاي فتوسنتزي ،سنجش کربوهيدرات ها،سنجش پرولين،سنجش فعاليت هاي آنزيمي شامل ( آنزيم پراکسيداز ها و آنزيم کاتالاز)،سنجش پروتين ها،آناليز رشد انجام داده ايم.
نيتيجه حاصل بررسي غلظت هاي گوناگون NH4No3 و KNO3 بر روند کشت بافت گياه اطلسي موفق آميز است,و اثرات افزاينده اي دارد.
نتايج مطالعات ماکروسکوپي فاکتور هاي رشد و فعاليت فيزيولژيکي نشان داد که کمبود يا مسموميت عناصر باعث کاهش در فاکتور هاي رشد و تغيير فعاليت فيزيولوژي مي شود.
در برخي از فاکتورهاي رشد وزن تر و خشک گياه،مساحت برگ،شاخص هاي LAR,GGR در سطخ %1 معني دار بوده است.نتايج فيزيولوژي نشان داد که با افزايش نيترات آمونيوم گياه وارد مرحله مسموميت شد و اين حالت کاهش ميزان کلروفيل ، قند محلول ، پرولين وافزايش ميزان قند نا محلول ، پروتئين ،آنزيم هاي کاتالاز و پراکسيداز در گياه مي شود و با افزايش نيرات پتاسيم در گياه شاهده افزايش ميزان کلروفيل ، قند محلول ،پروتئن ، پرولين و همچنين کاهش قند نامحلول و آنزيم هاي کاتالاز و پراکسيداز در گياه مي شود.
نيترات آمونيوم،نيترات پتاسيم،اطلسي petunia hybrida ،کشت بافت
مقدمه
گياه اطلسي از تيره سيب زميني (Solanaceae)است. به طور عمومي اطلسي ،از P.integrifolia مشتق مي گيرند و P.axillaria و 2 تا از گونه هاي اطلسي بومي امريکا جنوبي هستند.شرح جغرافيايي شامل دما و ناحيه زير خط استوا است.
اطلسي يک گياه زينتي که در جهان رويش پيدا مي کند .تعداد زيادي کولتيوار با يک رنج وسيعي از رنگ واندازه و بذر هايي يک منبع مهم اقتصادي براي کشور ها بشمار مي شود .در طبيعت ،گونه هاي اطلسي بيشتر طول سال با ساقه هاي علفي نمو پيدا مي کند.گياه اطلسي يکساله يا گياه بادوام،افراشته ،بالارونده ،خوابيده ،يا ساقه هاي خوابيده ،ريشه هاي حقيقي در گره ها است.جام گل قيفي شکل است و لوله گرده 1/5تا 7 سانتي متر طول دارد.گلهاي ارغواني ،قرمز ( روشن يا نارنجي) يا صورتي هستند . (Northuyati,2008)
اطلسي يک گياه تزيني خوبي بشمار مي رود.بزرگي تنوع و قابل موجود رديف رنگ ها است.گياهان زينتي منحصرا براي توليد بهبود کيفيت هر يک رنگ گل و طول عمر ،شکل گياهان ،توليد تنوع و اهداف اقتصادي است (Northuyati,2008.
فنون کشت بافت گياهي به به عنواني ابزاري براي ازدياد رويشي فراورده هاي مهم باغباني بکار مي روند.يکي از مهمترين عوامل ايجاد رشد و ريخت زايي در کشت بافت گياهي ،مواد تشکيل دهنده محيط کشت مي باشند.نياز هاي اوليه سلول هاي گياهي با گياه کامل ,مشابهت زيادي دارند.اجزا تشکيل دهنده محيط کشت مي توان به صورت عناصر پر مصرف ،ويتامين ها ،اسيد آمينه و ديگر مواد نيتروژن دار ،قند ها ،مواد آلي ،مواد جامد و مواد تنظيم کننده رشد گروه بندي شده است.تهيه تهيه محيط کشت براي بيشتر کارهاي ريزازديادي مورد استفاده قرار مي گيرند ،اين دستورها در برگيرنده محيط هاي پيشنهاد شده که توسط موراشيگ و اسکوک ( محيط MS )،گمبورگ (محيط B5 )،گاتره ،هيلدربرانت ( محيط SH )همگي داراي مقادير زيادي از عناصر پر مصرف مي باشند ,در حاليکه ساير محيط هاي کشت عناصر پر مصرف کمتري دارند.(الناز بصيرت، 1386 )
کشت بافت گياهي يک نام اختصاري براي کشت پروتوپلاسم protoplast culture ،و کشت سلول(cell culture) ،کشت بافت (tissue culture) وکشت اندام گياهي ( organ culture) مي باشد.اين انواع کشت،به عنوان يک عامل عمومي ،شامل رشد مواد گياهي عاري از ميکروب در يک محيط گندزدايي شده ،مانند محيط کشت مواد غذايي ضد عفوني شده درون لوله آزمايش است .)فرشاد فر، 1375 )
اصطلاح کشت بافت گياهي بطور کلي به کشت درون شيشه اي تمام بخش هاي گياه ( تک سلولي ،بافت و اندام )در شرايط گندزدايي شده ،اطلاق مي گردد. کشت بافت گياهي براي برسي هاي گوناگون فيزيولوژي ،بيوشيميايي ،ژنتيکي و مسا ئل ساختاري گياهي مورد استفاده قرار مي گيرد.(Northuyati,2008)
اهداف تحقيق:
1-بيشترين کاربرد عمومي تکنيک هاي کشت در شرايط ازمايشگاهي ريزازديادي صرفه اقتصادي دارد.(Moges.Asmarad,2004)
2-تکنيک هاي کشت بافت گياهي براي ازدياد رويشي فراورده هاي مهم گلخانه اي و باغباني بکار مي روند
3-کشت بافت گياهان دارويي و کم ياب و غير بومي و جلوگيري از انقراض نسل ها
4- کشت بافت اين امکان رو مي دهد که اصلاح ژنتيکي و نژاد انجام دهيم
5-اشتغال و کار آفريني
6-تکثير و ريزازديادي گياهان
7-استفاده در مطالعه بافت شناسي و سلول شناسي و فيزيولوژي گياهي است .
هدف از اين پژوهش بررسي اثر غاظت هاي NH4NO3وKNO3 در محيط هاي کشت در شيشه بر تغييرات تکويني گل اطلسي در شرايط مذکور است.در محيط ها غلظت هر يک از ترکيبات ,NH4NO3برابر با 0,10,13,20,40 ميلي مول برابر حد تعيين شده در محيط کشت در نظر گرفته شده است.و همچنين محيط ها غلظت هر يک از ترکيبات ,KNO3برابر با 0,9,12,18,36 ميلي مول برابر حد تعيين شده در محيط کشت در نظر گرفته شده است آناليز سنجش رنگيزه هاي فتوسنتزي ،سنجش کربوهيدرات ها،سنجش پرولين،سنجش فعاليت هاي آنزيمي شامل ( آنزيم پراکسيداز ها و آنزيم کاتالاز)،سنجش پروتين ها،آناليز رشد انجام داده ايم
نيتروژن يک ترکيب مهم از تعدادي ساختار مهم است،ژنتيک و ترکيبات متابوليک در سلول هاي گياهي است.آن يک ترکيب جزء اصلي کلروفيل ? است .از گياهان که در انرژي نوراني به توليد قند از آب و دي اکسيد کربن ( مثل فتوسنتز ) شامل شده است.
همچنين جزء اصلي اسيد آمينه ،که در ساختمان پروتين ها هستند.نيتروژن جزء انتقال انرژي است،مه مثل ATP( آدنوزين تري فسفات ) که اجازه به ما مي دهد سلول ها به نگهداري و استفاده آزاد شدن انرژي در متابوليسم است.
در پايان ،نيتروژن يک جزء معني دار نوکلئوتيک اسيد ها مثل DNA مي باشد،ماده ژنتيک که اجازه مي دهد سلول به رشد و توليد مثل است.نيتروژن نقش (با اسثنا فتوسنتز ) در جانوران را ايفا نقش مي کند.بدون نيتروژن ،هيچ زندگي وجود ندارد. (Eckert.Don,2004)
فصل اول
کليات تحقيق
1-1تاريخچة كشت بافت گياهي
فن نآوري با پيشنهاد گوتيب هابرلند در رابطه با توانمندي سلول در آغاز قرن بيستم شروع شد . هابرلند پيشنهاد كرد كه روش هايي براي جداسازي و كشت بافت گياهي بايد توسعه يابد و متذكر شد كه، اگر محيط و مواد غذايي سلول هاي كشت شده دستكاري شود، آن سلولها مراحل نمورا در رشد گياه طبيعي تكرار خواهند نمود.
درا ارائه (توتي پتانسي) درسال 1838 شوان و شليدن ، تئوري توتيپوتنسينمودند، بر اساس اين تئوري، هر سلول، مستقل بوده و در اصل ، قادر به توليد يك گياه كامل است . در واقع، تئوري آنها، پايه و اساس كشت بافت و سلول گياهي بود . اولين تلاش بوسله هابرلانت در سال 1902 انجام شد ولي او در روش كشت بافت ناموفق بود
معذلك بين سال هاي 1907 و 1909 ها ريون، باروز و كارل، موفق به كشت در شيسه بافتهاي حيواني و انساني شدند. گرچه پژوهشگران، تحقيقاتي را در ارتباط با كشت در شيشه ، بذور گياهچه هاي اركيده، جنين و اندام هاي گياهي انجام دادند؛ ولي درسال1939نوبكرت، گوستريت و وايت، براي اولين بار موفق به توليد گياه اصل از كشت بافت شدند. بعد از جنگ جهاني دوم، پيشرفت در اين زمينه، بسيار سريع بود و نتايج با ارزش ومهمي براي كشاورزي، جنگلكاري و باغباني، به همراه داشت.(پيريك 1979 بوجواني و همكاران، 1986)
شکل 1-1تعدادي از محققين کشت بافت در جهان
به دليل تأخير دركشف هورمون هاي گياهي، كشت بافت گياهي، پس از كشت بافت حيواني و انساني، شروع شد . اولين هورمون هاي تنظيم كننده رشد كه كشف شد، موفقيت بزرگي را براي كشت بافت در شرايط درون شيشه ي ، به دليل وجود IAA اكسين است.كشف تنظيم كنند ة رشد كينيتن نوعي سيتوكينين ) درسال( 1955 انگيز ه بيشتري حاصل نمود . از آن زمان به بعد، پيشرفت هاي همه جانبه اي اتفاق افتاد . اين تحقيقات ،ابتدا در فرانسه و آمريكا، و بعد از آن ، در ساير كشورها، توسعه يافت . افزايش چشمگيرتعداد محققين شاغل در اين رشته در 5 سال گذشته، دليلي بر اهميت استفاده از تكنيک كشت در شيشه گياهان عالي براي متخصصين بيماريهاي گياهي است . از آن جا كه هنوز دست يابي به نتايج عملي در كشت بافت، براي متخصصين زراعت و اصلاح نباتات به سهولت امكان پذير نيست، تعداد متخصصين شاغل در اين رشته، به تبع آن، و تعداد ، شمايي از تاريخچة – كارهاي تحقيقاتي ، يقيناً در اينده افزايش خواهد يافت . شكل شمايي 1-2كشت سلول و بافت گياهي را نشان ميدهد.
شکل 1-2 شمايي از تاريخچه کشت سلول و بافت گياهي را نشان مي دهد
براي جزئيات بيشتر در مورد تاريخچة كشت بافت ، خوانندگان مي توانند به كتابها و مقالات گوستريت
( 1959،1964،1983 )، استريت( 1973،1974 )، وگمبورگ و وتر ( 1975 ) مراجعه نمايند . در ذيل ، فقط به ذكر چندين مورد مهم،پرداخته ميشود:
1892 :گياهان، مواد تشكيل دهند ة اندام ها را مي سازند، كه به صورت قطبي پخش ميشوند.
:1902 اولين كوشش در كشت بافت گياهي )هابرلانت(.
1904:اولين كوشش، براي كشت جنين از بعضي گياهان خانوادة شببو(هانيگ).
:1909 امتزاج پروتوپلاست هاي گياهي، كه البته محصولات حاصله، نتوانستند زنده بمانند(كاستر).
1922 : جوانه زني غيرهمزيستي بذوراركيده، در شرايط اين ويترو (نادسون .(
1922 : كشت اين ويترو نوك ريشه(رابين).
1925:كاربرد عملي كشت جنين، در تلاقيهاي بين گونهاي كتان(لي باچ).
:1929 كشت جنين كتان، به منظور اجتناب از ناسازگاريهاي حاصل از تلاقي)لي باچ.(
1934 :كشت بافت لاي ة زايند ة چندين درخت و درختچه در شرايط اين ويترو ، كه به دليل عدم كشف اكسين در آن كشت موفقيتآميز نبود(گوتريت).
1934 :كشت موفقيتآميز ريشههاي گوجه فرنگي(وايت).
1936 : كشت بافت بازدانگان مختلف(دارو).
1939 : كشت موفق و مداوم كالوس(گوتريت،نابكرت و وايت).
:1940 كشت اين ويترو بافت زايند ة نارون، به منظور مطالع ة تشكيل ساقه هاي نابجا(گوتريت).
1941 استفاده از شير نارگيل حامل عامل تقسيم سلولي ) براي اولين بار براي
كشت جنين تاتوره)(وان اوربيک) .
1941 :كشت در شيشه بافتهاي گال تاجي(بران).
1944 : اولين كشت اين ويتروي توتون، به منظور مطالع ة تشكيل ساقه هاي نابجا(اسكوگ).
1945 :كشت نوك ساقههاي جدا شدة مارچوبه، در شرايط در شيشه (لو).
1946 :ازكشت نوك ساقه Tropaeolum و Lupinus توليد اولين گياه كامل سرشاخه )بال).
1948 :تشكيل ريشه و ساقه هاي نابجا در تن باكو به وسيل ة تنظيم نسبت به آدنين (اسكوگ و سوا).
:1950 باززايي اندامها، از بافتهاي كالوس در سكويا Sequoia sempervirens(بال)
:1952 توليد گياه كوكب عاري از ويروس، به وسيله كشت مريستم(مورن ومارتين).
1952 :اولين كاربرد ريزازديادي(مورن و مارتين).
1953:توليد كالوس هاي هاپلو ئيد گونهGinkgo biloba از دانة گرده )تولك(.
1954:كنترل تغييرات در كاريولوژي و رفتارهاي كروموزومي در كشت آندوسپرم ذرت( استراس).
1954 :توليد اولين گياه از يك سلول ساده (موير و همكاران).
1955 :كشف كينيتين، هورمون تقسيم سلولي (ميلرو همكاران).
:1956 مقدور شدن رشد گياه، در سيستم هاي تعليقي)كشت شناور ) (چن د ليتري .( به منظور توليد فراوردههاي ثانويه به وسيله تالك و نايكل)استبا( 1958
1957:مشاهدة تنظيم تشكيل ارگان ها (ريشه و ساقه) به وسيله تغيير نسبت هاي سيتوكينين به اكسين(استوگ و ميلر).
1958 :باززايي جنينهاي سوماتيك، به وسيل ة روش اين ويترو، ازهسته هاي گونه Citrus ovules
(محشوواي ورنگازومي).
: 1958باززايي پيش جنين، از تودة كالوس و كشت شناور سلولي گونه carota ) Daucusهويج)(رينرت و استوارد).
1959 :انتشاراولين دستور كار مفصل،در رابطة با كشت بافت گياهي(گوتريت).
:1960 اولين باروري موفق خشخاش((Papaver rhoeasدرآزمايش(كانت).
1960 :هضم آنزيمي ديواره هاي سلول، به منظور به دست آوردن تعداد زيادي پروتوپلاست(كوكنيگ).
1960:تكثير رويشي اركيده، به وسيلة كشت مريستم(مورل).
:1960فيلتراسيون سوسپانسيون سلولي، و جداسازي تك سلول)برگمن).
:1962 توليد محيط كشت معروف موراشي واسكوگ)موراشي و اسكوگ(.
1964 :توليد اولين گياه تاتورة هاپلوئيد، از كشت دانة گرده(گوها ومحشوواري).
:1964باززايي ريشه و ساقه، از بافت كالوس گونه )Populus tremuloidesمت(.
: 1965 تمايز گياهان تنباكو ، از سلولهاي منفرد جدا شده در ريزكشتي
culture (Micro و(اسيل و هيلدبرانت).
1967: القاي گل در گونة Lunuria annua به وسيلة بهاره كردن ورناليزاسيون در شرايط اينويترو(پيريک).
1967 :توليد گياهان هاپلوئيد از دانة گردة تنباكو(بورگين و نيچ).
1969 :تجزيه كاريولوژيكي گياهان باززايي شده از كشت كالوس تنباكو(ساكريستان و ملجرز).
:1969اولين جداسازي موفق پروتوپلاست، از كشت تعليقي گونة )Hapupappus gracili اريكسون وجانسون(.
1970:گزينش موتانتهاي بيوشيميايي، در شرايط اينويترو(كارلسون).
1970:استفاده از كشت جنين، در توليد مونوپلوئيد در جو(كاشا و كاؤو).
1970:اولين امتزاج موفقيت آميز پروتوپلاست(ياور و همكاران).
1971:اولين گياهان باززايي شده از پروتوپلاست(تاكب و همكاران).
1972 :دورگگيري بين گونه اي، ازطريق تركيب پروتوپلاست در دو گون ة تنباكو(كارلون و همكاران).
1973:تشخيص توانايي سيتوكينين، در شكستن دور ة خواب در قلمه هاي جربرا(پيريك وهمكاران).
1974 :القاي شاخه دهي محوري به وسيل ة سيتوكين ين در نوك ساق ة قطع شد ة جربرا(موراشي وهمكاران).
1974: : باززايي هاپلوئيداطلسيPetunia hybrida ازپروتوپلاست( بيندينيگ)
1974 :توليد هيبريدازامتزاج پروتوپلاستهاي هاپلوئيد (ملچر و لابيب).
1974: انتقال زيستي بيولوژيكي (Biotransformation) دركشت بافت گياه(رين هار).
1974: كشف عامل توليد تومور بودن پلاسميددر (Ti- plasmid) Ti- اگروباكتريوم (زانن و همكاران، اربيك و همكاران).
1975 :گزينش مثبت، از نظر مقاومت كشت كالوس ذرت به قارچ maydi Helminthosporium (جنگن باخ و گرين).
1976 :تشكيل ساقه، ازسرشاخههاي ميخك نگهداري شده در ازت مايع (سيبرت)
1976 : دورگ گيري بين گونه اي به وسيلة امتزاج پروتوپلاست گونه هايP. Parodii و Petunis hybria
(ياور و همكاران).
1978 :دورگ گيري سوماتيكي گوجه فرنگي و سيب زميني(ملجر و همكاران).
1980 :استفاده از سلولهاي كامل غيرمتحرك، براي انتقال بيولوژيكي ديجيتوكسين به ديجوكسين (Digitoxin into digoxin) (الفرمن و همكاران)
1981:استفاده از اصطلاح تغييرات بدني همانند تنوع سوماكلونال ) لاركين وسكوكروف).
1981: ايزوله كردن آكسوتروف(Auxotrophs) ازطريق به گزيني در تعداد زيادي ازكلنيهاي سلولي حاصل از پروتوپلاست هاي هاپلوئيد گونه Nicotiana plumbagianifolia شده باعوامل جهش زا)سيدرو و همكاران(.
1982: امكان تركيب پروتوپلاستهابا لخت DNA ومتعاقباً انتقال ژنتيكي توسط جدا شده ((كرن و همكاران).
1982:امتزاج پروتوپلاستها، به وسيلة محركهاي الكتريكي (زيمرين).
1983 :دورگگيري سيتوپلاسمي بين جنسها درتربچه وشلغم (بليتر و همكاران).
: 1984 انتقال سلول هاي گياهي، به وسيله DNA پلاسميد(بازكوسكي و همكاران).
1985:آلودگي وانتقال قطعات برگ، به وسيله اگروباكتريوم و باززايي گياهان انتقال يافته(هدرچ و همكاران).
1-2تعريف كشت بافت گياهي
كشت بافت گياهي يك نام اختصاري براي كشت پروتوپلاست
culture) (Protoplastو كشت بافت(Tissue culture) ،كشت سلول(Cell culture) ميباشد. اين انواع مختلف كشت، به عنوان يك كشت اندام گياه (Organ culture)عامل عمومي، شامل رشد مواد گياهي عاري از ميكروب در يك محيط گندزدايي شده، مانند محيط كشت غذايي ضدعفوني شده درون لولة آزمايش ميباشد. در سالهاي اخيرروشهاي كشت بافت گياهي به يك ابزار بسيار قوي براي تكثير و به نژادي بسياري ازگونه هاي گياهي تبديل شده است.
اصطلاح کشت بافت گياهي در مورد تمام انواع کشت هاي استريل که در اين ويترو انجام انجام مي پذيرند بکار برده مي شود.اين کشت هاي پروتوپلاست ها،بافتها ،اندامها و جنينهاي گياهي و نيز کشتهاي نو زايش و توليد گياهچه ها درشرايط اين ويترو مي باشد .
اصطلاح اين ويترو جهت توصيف محيط کشت مصنوعي و استريل شده به کار برده مي شود.از طرفي ،اصطلاح اين ويو براي معرفي شرايط غير استريل طبيعي ( شرايط باغچه و مرزعه …) مورد استفاده قرار مي گيرد.اصطلاح گياهچه هم براي توصيف گياه استريلي به کار برده مي شود که در اين ويترو رشد کرده و داراي ريشه و جوانه مشخصي مي باشد.
كشت بافت مبتني سه توانايي اصلي گياه تبديل شده است:
-1توانمندي (Totipotency) قابليت يا توانايي ارثي يك سلول گياهي براي رشد و تبديل به گياهي كامل در صورت تحريك مناسب است . قدرت باززايي تاكيددارد كه تمام اطلاعات مورد نياز براي رشد و توليد مثل موجود در داخل يك سلولقراردارد. اگرچه به لحاظ تئوري تمام سلول هاي گياهي داراي توانمندي هستند، وليسلولهاي مريستمي بهترين سلولهايي هستند كه قادر به بروز اين توانمندي ميباشند.
-2عدم تمايز Dedifferentiation) )، به معني ظرفيت سلول هاي بالغ، نسبت به کشت شرايط مريستمي و توليد يك نقطة رشد جديد ميباشد، كه با تمايز مجددكه قدرت سازماندهي و تشكيل اندام جديد ميباشد، ادامه مييابد.
-3 قابليت يا آمادگي (Competency) ، قابليت درون زاد يك سلول يا بافت مشخص به رشد در مسيري ويژه را توصيف مي كند. براي مثال سلول هايي كه از نظرجنين زايي داراي شايستگي هستند قادر به توسعه به جنين هاي كاملاً فعال مي باشند. نقطةمقابل آن عدم قابليت و يا عدم صلاحيت مورفوژنتيكي است.( محسن فرشادفر 1375)
1-1-3تکنيک هاي کشت بافت گياهي را مي توان عمدتا به پنج دسته طبقه بندي نمود.اين دستجات بر اساس نوع مواد گياهي استفاده پايه گذاري شده اند و شامل:
1-کشت کالوس:کشت دانه رست ها ( نشاها) يا قطعات جداکشت گياهان بر روي محيط هاي حاوي آگار که منجر به توليد توده هاي سلولي آمورف مي گردد را کشت کالوس مي نامند.
کشت سلولي :کشت سلولها در محيط هاي مايع( بدون آگار ) در ظرفهايي که معمولا با تکان دادن تهويه مي شود را کشت سلولي مي گويند.
3-کشت اندام :کشت اسپتيک جنين ،بساک ها (ميکرواسپورها)،تخمدانها،ريشه ها،نو ساقه ها يا ديگر اندام هاي گياهان بر روي محيط هاي مغذي را کشت اندام مي نامند.
برخي از پژوهشگران ،جنين را به عنوان اندام طبقه بندي نمي کنند،زيرا جنين اتصالات آوندي با بدنه گياه مادر نداشته و لذا کشت جنين را به صورت يک موضوع مجزايي مطرح مي کنند.
4-کشت مريستم و ريخت زايي يا مرفوژنز :کشت اسپتيک مريستم هاي نو ساقه ها يا قطعات جداکشت ديگر گياهان بر روي محيط هاي مغذي به منظور توليد گياهان کامل را کشت مريستم و ريخت زايي مي نامند.
5-جداسازي اسپتيک پروتوپلاست هاي گياهان و کشت دادن آنها بر روي محيط هاي مناسب را کشت پروتوپلاست مي گويند.( سليمان افشاري فر ،1372)
1-4 فوايد کشت بافت گياهان دست نخورده و کامل:
امروزه ،تکنيک هاي اوليه جهت توليد کالوس ،جاي خود را به روش هاي پيشرفته در علم بيوشيمي و امور تجاري داده است.اين تکنيک ها شامل کشت سلول و بافت گياهي در مقياس بزرگ ،کشت رويان ،تخمک ،بساک،جداسازي و همجوشي ( امتزاج)پروتوپلاست ،انتخاب سلول ،کشت جوانه ،کشت مريستم ،ريخت شناسي و ژنتيکي سلول ها و گياهان است.
1-5 برخي از کاربردهاي تکنيک ها کشت بافت و سلول:
مهندسي بيوشيمي ،توان رشد سلول هاي گياهي در محيط کشت مايع در مقياس بزرگ را دارد تا بتوانند متابوليت هاي ثانويه ي گياهي را به طور بالقوه از گياهان دست نخورده توليد کنند.
با توليد گياهان دي هاپلوئيد ،زمان دستيابي به گياهان خالص (هموزيگوت ) کاهش مي يابد
تلاقي گونه اي خويشاوند ،باروش جداسازي پروتوپلاست و همجوشي (امتزاج) طبيعي ،امکان انتقال و تغيير نوين را در محصولات گياهي را افزايش مي دهد.
انتخاب سلول باعث افزايش تعداد سلول هاي خاص با ديواره چوبي رشد يافته شده ،سبب افزايش مقاومت ديواره سلولي نسبت به علف کش ها مي شود.
استفاده از روش هاي کشت بافت مريستم و جوانه ،منجر به توليد مقادير زيادي از سلول هاي خاص گونه هاي گياهي مورد استفاده در باغباني مي شود.
ريخت شناسي ژنتيکي سلول ها سبب رساندن اطلاعات ويژه به سلول ها مي شود .در اين بخش مزاحمت زيادي براي ژن هاي مادري وجود ندارد.( عبادي,1390)
1-6 موارد کاربردي کشت بافت گياهي:
در سالهاي بعد از 1970مشخص گرديد که تکنولوژي کشت بافت گياهي داراي اهميت بسزايي در کشاورزي وصنعت مي باشد.
ذيلا موارد کاربرد اين تکنولوژي در دو بخش کشاورزي و صنعت به طور خلاصه درج گرديده است:
الف- موارد کاربردي در کشاورزي
مهمترين موارد استفاده در کشاورزي شامل:
* تکثير تاگي يا غير جنسي گياهان
* پرورش هاپلوئيد
* توليد گياهان موتانت
* توليد گياهان عاري از پاتوژن
* توليد گياهان با اطلاعات پاتوژني جديد
* کريوپرزرواسون يا منجمد کردن کشت هاي بافت گياهي و تاسيس بانکهاي ژن
ب-موارد کاربرد ي در صنعت
کاربرد هاي صنعتي شامل استفاده از کشت هاي سلولي معلق ( کشتهاي سوسپانسيوني ) که توانايي سنتز و توليد نمودن مقادير قابل توجهي از ترکيبات مفيد هستند مي باشند .
اين ترکيبات مفيد شامل:
* داروهاي آلکالوئيدي ضد موتور
* ترکيبات ضد ميکروبي
* ويتامين ها
* حشره کش ها
* آنزيم ها
* مطبوع کننده هاي اغذيه
* شيرين کننده ها
(سليمان افشاري پور،1372)
1-7 -1اهميت و کاربرد کشت بافت در باغباني:
توليد گياهان عاري از ويروس و بيماري تکثيروريزازديادي گياهان (micropropagation) توليد گياهان هاپلوئيد و سپس ديپلوئيد کاملا هموزيگوس از طريق کشت ميکروسپور يا بساک دست ورزي ژنتيک ودورگ گيري سوماتيکي با استفاده از الحاق پروتوپلاسما وهمچنين ايجاد تلاقي بين گونه اي در شرايط درون شيشه يکشت سوسپانسيون سلولي و توليد متابوليت هاي لوله مثل قند و کربن و نيز متابوليت هاي ثانويه ايجاد گياهان باخصوصيات جديد با استفاده از تنوع سوماکلونال نگهداري ژرم پلاسم گياهان در شرايط درون شيشه اي استفاده از کشت بافت در انتقال ژن به گياهان استفاده در مطالعات بافت شناسي ،سلول شناسي و فيزيولوژي (مباحث آزمايشگاهي)
بيشترين کاربرد عمومي تکنيک هاي کشت در شرايط ازمايشگاهي ريزازديادي صرفه اقتصادي دارد. (Moges,2004)
کشت سلول گياهي اغلب يک سيستم موثر به مطالعه اهميت بيولوژيک متابوليت فعال سازي در تحت شرايط
آزمايشگاهي است،براي توليد طبيعي براي فرايند زيستي کاربردي است.(Alsane,2005)) جاذبه ديدني،سازگار با سايه اتاق ،قادر به گل دهي در نحت نور مصنوعي و آساني در طول سال ازدياد مي تواند داشته باشد.در اين اطلاعات ،تکنيک هاي ريز ازديادي کاربردي به توليد شماري از نمونه جديد و واقعي گياهان در يک روز زماني کوتاه است.
1-7-2اهميت كشت بافت
بررسي و مطالعه شرايط زيست از جنبه هاي محيطي، اقليمي، خاك، گياهان،جانوران و امثال آن براي انسان هاي قرن حاضر و قرن هاي آينده



قیمت: تومان


پاسخ دهید