علوم زيستي ورزشي _ تابستان 1391 شمارة 13 – ص ص : 152- 125 تاريخ دريافت : 21 / 06 / 90
تاريخ تصويب : 10 /02 / 91

تأثير مصرف مكمل كراتين و مخلوط كراتين – كربوهيدرات بر توان بي هوازي و شاخصهاي آسيب سلولي (CK,LDH) در پسران ورزشكار 18-15 ساله

1.مجيد كاشف- 2.عباس بنيان – 3. مرتضي راد
1.دانشيار دانشگاه تربيت دبير شهيد رجايي، 2. عضو هيأت علمي دانشگاه تربيت دبير شهيد رجايي، 3. كارشناس ارشد فيزيولوژي ورزش دانشگاه تربيت دبير شهيد رجايي

چكيده
پژوهش حاضر با هدف مقايسة تأثير مصرف مكمل كراتين و مخلوط كراتين- كربوهيدرات بر توان بـي هـوازي و شـاخص هـايآسيب سلولي (CK,LDH) در پسران ردة سني 18- 15 سال شهرستان كوهرنگ انجام گرفت. در اين راستا 36 نفر از پسران اين شهرستان با ميانگين سني 90/0±42/16 سال، ميانگين وزن 96/9±85/54 كيلوگرم و ميـانگين قـد 28/8±75/167 سـانتي متـر به صورت دردسترس انتخاب شدند. درابتدا نمونه گيري خوني به منظور تعيـين سـطح اوليـة آنـزيم هـاي كـراتين كينـاز و لاكتـاتدهيدروژناز به عنوان شاخص هاي آسيب سلولي از آزمودني ها به عمل آمد، سپس آزمون هاي توان بيهوازي (پرش سارجنت، پرتـابتوپ طبي و دو سرعت) انجام گرفت. در ادامه آزمودني ها به صورت تصادفي به سه گروه 12 نفره تقسيم شدند. گروه تجربي اول فقط كربوهيدرات، گروه تجربي دوم فقط كراتين و گروه تجربي سوم مخلوطي از كراتين و كربوهيدرات مصـرف كردنـد. اجـراي ميـداني به صورت سه جلسه تمرين با وزنه و مصرف مكمل هاي كراتين و كربوهيدرات طي 5 روز انجام گرفت. مكمل هـا در چهـار وعـده درروز و پس از صرف صبحانه، ناهار، عصرانه و شام به صورت محلول در آب مصرف مي شدند. سـپس بلافاصـله بعـد از آخـرين جلسـة تمرين، نمونة خوني به منظور تعيين سطح آنزيمهاي مذكور گرفته شد. 2روز بعد نيز آزمون هاي بي هوازي براي تعيين تأثير مصرف مكمل ها مجددا از آزمودني ها به عمل آمد. نتايج با استفاده از آمار توصيفي و آمـار اسـتنباطي (تحليـل واريـانس يكراهـه و آزمـونتعقيبي توكي براي آزمون فرضيه ها) با استفاده از نرم افزار spss ويرايش 16 بررسي شد. تجزيه و تحليل دادهها نشان داد كه درگروه تجربي دوم مصرف مكمل كراتين توان بي هوازي را بهبود بخشـيد.(05/0 < P). همچنـين در ايـن گـروه مصـرف كـراتين موجـب افزايش معنيدار در سطوح آنزيمهاي كراتين كيناز و لاكتات دهيدروژناز سرم خون شـد (05/0< P)، امـا در گروهـي كـه بـههمـراهكراتين، كربوهيدرات نيز مصرف كرده بودند، توان بي هوازي افزايش معني دار يافت (001/0 < P)، درحالي كه آنـزيم هـايCK و LDH افزايش معنيدار نداشتند. در گروه كربوهيدرات تفاوت معني داري در توان بي هوازي و سطوح آنزيم هاي CK و LDH مشاهده نشد. اين يافته ها نشان مي دهد كه كراتين در كنار آثار مثبتي كه روي عملكرد بيهوازي دارد، موجب ايجاد آسـيب سـلولي مـي شـود و سطوح آنزيم هاي كراتين كيناز و لاكتات دهيدروژناز در خون افزايش معني دار نشان مي دهد. در صورتي كـه مصـرف مخلـوط كـراتين وكربوهيدرات توان بيهوازي را افزايش داده و از آسيب سلولي جلوگيري مي كند. بنابراين پيشنهاد مي شود در صورت تمايل بـه مصـرفمكمل كراتين، اين مكمل بههمراه مكمل كربوهيدرات مصرف شود تا ورزشكار دچار عوارض كمتري شود.

واژههاي كليدي
كراتين، كربوهيدرات، توان بي هوازي، آسيب سلولي، آنزيم، لاكتات دهيدروژناز، كراتين كيناز.
مقدمه
امروزه مصرف مكمل هاي غذايي در ورزش بسيار افزايش يافته است، به طوري كه كمتر ورزشكاري را ميتـوانيافت كه در بعضي از مراحل دورة قهرماني خود يك يا چند مورد آنها را امتحان نكرده باشد. مصرف اين مـواد بـاهدف بهبود عملكرد و افزايش تودة عضلاني صورت مي گيرد كه از طريـق تحريـك سـاخت پـروتئين در بـدن يـاكاهش حجم چربي بدن رخ ميدهد. (21) در حال حاضر مكملهاي بسياري وجود دارند كه ورزشـكاران از آنهـااستفاده مي كنند. مكملهاي غذايي نقشهاي زيادي از جمله توليد انرژي و افزايش حجم عضلاني دارند. يكي از اين مكمل ها كراتين است (26). كراتين مكملي غذايي است كه امروزه به عنوان پر مصرف تـرين مكمـل در بـينورزشكاران رواج يافته است. (40،37،17،16)
مصرف كراتين موجب افزايش سطوح فسفوكراتين، و كراتين عضلاني بدن تا حدود 20 تا 40 درصد ميشـود و تودة عضلات اسكلتي و عملكرد قدرتي و تواني را بهبود ميبخشد(46،16،3). كراتين يـا متيـل گوانـدين اسـيداستيك پروتئيني است كه به طور طبيعي در گوشت و ماهي موجود است. بدن روزانه به 3/0 گرم از اين ماده بـهازاي هر كيلوگرم وزن بدن براي جايگزيني كراتين مصرف شده توسط انقباضات عضلاني نياز دارد (3). محل اصلي ذخيرة كراتين در بدن عضلات اسكلتي است. در واقع 95 درصد ذخاير كراتين بـدن در عضـلات اسـكلتي وجـوددارد (22،12،3).
كراتين پروتئيني است كه هم به شكل درونزاد در بدن ساخته مي شود و هم از طريق رژيم غذايي وارد بـدنمي گردد. مقداري كراتين بهصورت طبيعي در برنامة غذايي روزانة افراد وجود دارد، مصرف گوشت اغلب يك گرم از ايــن مــاده را وارد بــدن مــيكنــد. بقيــه كــراتين مــورد نيــاز از طريــق آمينواســيدها در كليــههــا ســنتز مي شود (40،33،12،3).
كراتين براي اولين بار توسط شورل در سال 1835 كشف شد. اين مكمل تقريباً يك قرن بعد براي اولين بار
توسط فيسك و سابارو در سال 1927 استفاده شد. اگلتون در سال 1927 فسفوكراتين (PCr) را كشـف كـردكه به علت ماهيت در دسترس بودن آن، فسفاژن نام گرفت. لاندراسگار در سـال 1930 نشـان داد كـه انقبـاضعضله از طريق فسفوكراتين صورت ميگيرد، بنابراين اظهار كرد كه فسـفوكراتين نقـش اصـلي در فـراهم كـردنانرژي براي انقباض عضلاني ايفا ميكند. لومن براي اولين بار در سـال 1934 واكـنش كـراتين كينـاز (CK) را كشف كرد. طي ساليان دراز اين تصور غالب بود كه PCr نشان دهندة يك شـكل ذخيـرهاي از فسـفاژنهـاي بـا انرژي زياد است و بهعنوان بافر انرژي بهمنظور جايگزين كردن ATP در بارهاي كاري بالا مصرف مي شود. علاوه بر اين آنزيمهـايCK سـيتوزولي و ميتوكنـدري توسـط سـاكسو همكـارانش در دهـه هـاي 1960 تـا 1970 شناسايي شدند. به علاوه بسمين و گيگر در سال 1981 فرضيه شاتل فسفوكراتين را ارائه دادند. بر اسـاس ايـنفرضيه ايزوآنزيم هاي CK سيتوزول و ميتوكندري در جهت هاي مختلف همـديگر عمـل مـي كننـد . آنـزيمCK ميت و كن دري (mi-ck) واك نش س اخت PCr از ATP (ك ه ط ي فسفوريلاس يون اكسايش ي در م اتريكسميتوكندري ساخته ميشود) را كاتاليز ميكند. از طرف ديگر، CK سيتوزولي واكنش بازسـازيATP از PCr را در جايگاههاي مصرف ATP از قبيل پروتئين هاي حركتي (براي مثال ميوزين) و پمپ هاي يوني كاتاليز مي كنـد. از آنجا كه PCr و كراتين در بيشتر بافتهاي حاوي CK نسبت به ATP وADP از غلظت زيادي برخوردارند و از طرف ديگر چون ضريب انتشار بالايي دارند، سيستم CK/PCr/Cr به طور چشـمگيري ظرفيـت كلـي انتقـالفسفات پر انرژي درو نسلولي را افزايش ميدهد. شواهد محكم براي فرضية شاتل PCr توسـط نـومبر و شـاپيرو در سال 1985 از طريق آزمايش هاي دقيق آنها روي سلولهاي اسپرماتوزوم يورچين دريايي ارائه شد (1).
مكمل غذايي كراتين در ميان بسياري از ورزشكاران موفق به ويژه در رشتة دو وميداني و فوتبال و برخـيرشته هاي ورزشي ديگر شيوع گسترده اي يافته است (27). كراتين مونوهيدرات يكي از پرمنفعت ترين و پر مصرف ترين مكمل هايي است كه به طور عادي اسـتفاده مـيشـود و در عـين حـال از نظـر عمـومي ايمـن و بـي خطـر اسـت (36،35،34،32،28،5). محبوبيت كراتين ميان ورزشكاران انكارناپذير است. فروش سـاليان ة ايـن مكمـل تنهـا درايالات متحدة آمريكا مؤيد اين ادعاست، به طوري كه 50 ميليون دلار در سال 1996، 100 ميليـون دلار در سـال1997، 200 ميليون دلار در سال 1998، 400 ميليون دلار در سال 2001، و بـه بـيش از 400 ميليـون دلار درسال 2004 رسيده است (40،33،27،12،11).
پژوهش هاي انجام گرفته در زمينة تأثير مصرف كراتين روي عملكرد ورزشي : اين پژوهش ها نشـاندادند مصرف كراتين موجب بهبود عملكرد ورزشي به ويژه فعاليت هاي تواني ميشود. بـراي نمونـه پـژوهش هـايگائيني (1384)، موژيكا (2000)، زويلر (2006) و چند پژوهشگر ديگر نشان داد كـه مصـرف مكمـل كـراتينسبب افزايش كارايي و بهبود عملكرد ورزشكاران طي فعاليتهاي ورزشي مـي شـود (46،30،4). در همـين راسـتاجونز و همكارانش (1999) اثر مصرف مكمل كراتين را روي اجراي حركات سريع اسكي در بازيكنان هاكي روي يخ بررسي كردند و نتيجه گرفتند كه مكمل كراتين مونوهيدرات عملكرد بي هوازي آنان را بهبود ميبخشد و اثـرارگوژنيكي در بازيكنان نخبه هاكي روي يخ دارد(20). همانطور كه مشاهده ميشود، مكمل كـراتين بـه توانـاييادامه عملكرد ورزشي طي دورههاي تكراري از فعاليت ورزشي، مانند اجراي مكرر پرش عمودي، كمك ميكند. از سوي ديگر مكمل كربوهيدرات نيز ممكن اسـت فوايـد مشـابهي فـراهم كنـد و ارزانتـر اسـت. كربوهيـدرات هـا(هيدرات هاي كربن يا مواد قندي) يكي از انواع مولكول هاي زيستي اند. كربوهيدرات ها در بدن بيشـتر بـهعنـوانمولكول هاي ذخيره كنندة انرژي عمل مي كنند، اما در انتقال پيـام و… نيـز كاربردهـاي سـاختاري و نقـش دارنـد. مصرف مكمل كراتين به همراه مكمل كربوهيدرات ميتواند جذب كراتين را تسهيل و آثار ارگوژنيكي آن را تقويت كند. در اين راستا كانيگ و همكارانش (2008) در پژوهشي تـأثير يـك دارونمـاي بـدون انـرژي، دو نوشـيدنيكربوهيدراتي پركالري متفاوت و يك مكمل كراتين را روي اجراي پرش عمودي مكرر مقايسـه كردنـد. در پايـانگروهي كه كربوهيدرات مصرف كرده بود، توانست تعداد پرشي در حـد گـروه كـراتين انجـام دهـد. پژوهشـگراننتيجه گرفتند اجراي يكسان گروه كربوهيدرات، ميتواند اين مكمل را بهعنوان گزينـة برتـر بـراي افـزايش تـوانورزشكاراني كه درگير فعاليت هايي هستند كه وزن تأثير مهمي در اجراي حركـات مكـرر و بـا شـدت زيـاد دارد، مطرح كند(23). همچنين در پژوهشي ديگر، جفـري اسـتاوت و همكـاران (1999) تـأثير هشـت هفتـه مكمـلكراتين را روي عملكرد ورزشي و تودة بدن بازيكنان فوتبال (فوتبال آمريكايي) طي تمرينات بررسي كردنـد . آنهـادر پايان تحقيق به اين نتيجه رسيدند كه مصرف مكمل بهتنهايي نمي تواند موجب افزايش معني داري در عملكرد ورزشي شود، ولي مصرف اين مكمل همراه با كربوهيدرات موجب افـزايش چشـمگيري در تـودة بـدون چربـي وعملكرد ورزشي خواهد شد (41).
اما در مقابل نتايج برخي از تحقيقات حاكي از عدم تأثير معني دار كراتين بر بهبود عملكرد ورزشي اسـت .
براي مثال اسنو1 و همكاران (1998) در پژوهشي به تعيين تأثيرات مكمل كراتين روي عملكرد و سوخت و سـازعضلاني پرداختند. نتايج اين پژوهش نشان داد كه مصرف مكمل كراتين نميتواند عملكرد سـرعتي يـا تغييـر درسوخت و ساز بيهوازي عضله را بهبود بخشد (39). تحقيقات محدود ديگري نيز بـه عـدم تـأثير مصـرف مكمـلكراتين در بهبـود عملكـرد ورزشـي اشـاره دارنـد، از جملـه پـژوهش هـاي سـايروتوئيك2 (2001) و كـورنيش3 (2006)(42،10). سايروتوئيك و همكاران (2001) در پژوهش روي 22 قايقران تمرين كرده، اثـر 5 روز بـارگيريكراتين و 6 هفته نگهداري آن را بر عملكرد ورزشي بررسي كردند. در پايان پژوهشـگران نتيجـه گرفتنـد مصـرفكراتين تأثيري بر عملكرد ندارد (42).
اما بيشتر پژوهش هاي تاكنون، مؤيد اين مطلب است كه مكمل سازي كـراتين، عملكـرد ورزشـكار را طـيفعاليت هاي ورزشي شديد و كوتاه مدت بهبود ميبخشد (45،44،40،23،20،17،16،12،8،7).
ولك4 و همكاران (1999) در تحقيقي به بررسي اثر مكمل كراتين بر تودة بدون چربي بدن، ميزان قـدرتو سطح مقطع تارهاي عضلاني پرداختند. پژوهشگران نتيجه گرفتنـد مصـرف مكمـل كـراتين بـدنبال 12 هفتـهتمرينات مقاومتي در مردان باعث افزايش قطر تارهاي عضلاني مي شود، توده بدون چربي بدن را افزايش مي دهد و عملكرد و ساختار عضلاني در واكنش به تمرينات مقاومتي بهبود مييابد (45).

Snow
Syrotuik
Cornish
Volek
پژوهش هاي انجام گرفته در زمينة تأثير مصرف كراتين را روي آسيبهاي مختلـف : برخـي از ايـنتحقيقات عنوان كرده اند كه مصرف كراتين نميتوانـد آسـيبزا باشـد. ميشـل گـرين هـود و همكـاران (2003) دريافتند كه مصرف مكمل كراتين نه تنها موجب آسيب نميشود، بلكه حتي ورزشكاراني كه در ايـن پـژوهش ازكراتين استفاده كرده بودند، آسيب هايي مانند كرامپ عضلاني، دهيدراسيون و كشيدگي و پارگي عضلاني كمتري نسبت به ورزشكاران گروه كنترل ( دارونمـا)، تجربـه كردنـد (15). همچنـين پـژوهش رابينسـون (2000) روي شاخص هاي هماتولوژيكال (آسيب سلولي) و آسيبهاي عضلاني نيز بيانگر آن است كه كراتين نميتواند آسـيب زا باشد. اما در مقابل اين اظهارات تحقيقاتي نيز وجود دارد كه بيانگر آسيبزا بودن مصرف كراتين است(37).
شايان ذكر است كه بدون توجه به تغييرات نامطلوب شاخص هاي آسيب سلولي نمي توان بهدرسـتي درمـوردآسيب زايي مصرف مكمل كراتين قضاوت كرد. پژوهشگراني همچون اسكوردور (2004) و كريدر (1998) اظهار داشتند كه سطوح فعاليت آنزيمهاي سرمي مانند كـراتين كينـاز و لاكتـات دهيـدروژناز در پـي مصـرف كـراتينافزايش مييابد. در حالي كه تحقيقات كمبرو (1999) و سانتوز (2004) و تارنوپولوسكي (1999) حاكي از اين اين است كه مصرف مكمل كراتين نمي تواند سبب افزايش سطح اين آنزيم ها و در نتيجه بروز آسيب سلولي شود. همـان طور كه مشاهده ميشود نتايج به دست آمده از پژوهش هاي محدود مربوط به تأثير مصرف كراتين بر شاخص هـايهماتولوژيكال يا شاخص هاي آسيب سلولي در سرم ناهمسو و متناقض است (38،29،25،19).
بنابراين پژوهش حاضر درصدد است تا تأثير مصرف مكمل هاي كراتين و مخلـوط كـراتين- كربوهيـدراتهمراه با اجراي تمرينات مقاومتي را بر توان بيهوازي و شـاخصهـاي آسـيب سـلولي (CK,LDH) در پسـران ورزشكار 18- 15 سال بررسي كند.
روش تحقيق
پژوهش حاضر از نوع كاربردي و روش آن با توجه به ماهيت پژوهش، بر مبناي پژوهش هاي نيمه تجربي و بـه صورت بررسي پيش آزمون-پس آزمون با گروه هاي كربوهيدرات، كراتين و كراتين-كربوهيدرات بود. جامعة آمـاريشامل دانش آموزان پسر ورزشكار دورة متوسطه بود و جامعة در دسترس شامل 481 دانـش آمـوز پسـر ورزشـكارمدارس شبانه روزي ردة سني 15 تا 18 سال دورة متوسطة شهرستان كوهرنگ، واقع در استان چهارمحال و بختيـاريبودند، كه در سال تحصيلي 89 -88 مشغول به تحصيل بودند. اين دانش آموزان روزانه به مـدت حـداقل 2 سـاعت دربرنامه هاي رسمي و غير رسمي مدرسه به فعاليت ورزشي (ورزش هايي مانند فوتبال و واليبال) مي پرداختند.
دليل انتخاب افراد ورزشكار به عنوان آزمودنيهاي پژوهش حاضر اين بود كه در تحقيقات بسـياري مشـاهدهشد افراد تمرين كرده نسبت به افراد تمرين نكرده، انتشار آنزيمي كمتري به جريان خون دارند كه يكـي از دلايـلآن مي تواند سازگاري افراد تمرين كرده نسبت به ورزش باشد(39،38). هانتر و كريس (1971) دليل ايـن مسـئلهرا چنين بيان كردهاند كه عضلات اسكلتي افراد ورزشكار و تمرينكرده داراي بيشترين مقدار ATP است، كه در طول تمرين و فعاليت بدني براي حفظ يكپارچگي غشاي سلولي به كار مي رود و در نتيجـه سـبب كـاهش نشـتآنزيم ها به خون مي شود (2).
براي انتخاب نمونة آماري پس از هماهنگي با ادارة آموزش و پرورش شهرستان كوهرنگ، ابتـدا دبيرسـتانشبانه روزي ولايت فقيه كوهرنگ بهصورت نمونة در دسترس انتخاب شـد . پـس از آن پرسشـنامة سـلامتي بـراي تكميل و جمعآوري اطلاعات پزشكي و سوابق بيمـاري آزمـودني هـا در اختيـار آنـان قـرار داده شـد. بـا مطالعـهپرسشنامه هاي سلامتي جمع آوري شده افرادي كه دچار بيماري كليوي، قلبي، تنفسي يا تشنج بودند، حذف شده و سپس 40 نفر از دانش آموزان (افراد) سالم 15 تا 18 سال اين آموزشگاه به عنوان نمونه انتخاب شدند. در ادامـهكساني كه در آزمايش اولية خون ميزان فعاليت آنزيمهاي CK يا LDH زيـادي داشـتند نيـز از پـژوهش كنـارگذاشته شدند. در نهايت 36 نفر از افراد سالم به عنوان نمونه انتخاب شده و به شكل تصادفي ساده بـه سـه گـروه12 نفره تقسيم شدند. اين گروه ها شامل گروه كربوهيدرات، گروه كـراتين و گـروه كـراتين-كربوهيـدرات بودنـد. شايان ذكر است كه گروه كربوهيدرات مي تواند به عنوان گروه كنترل نيز مطرح باشد. در واقع به منظور دريافـتيكسان انرژي توسط هر سه گروه، تصميم بر آن شد تا گروه كنترل نيز از مكمل كربوهيدرات استفاده كند.
ابتدا همة آزمودنيها چند روز قبل از شروع آزمون به منظورانجام نمونهگيري خوني در سـاعت 4 بعـد ازظهر در محل بهداري (محل آزمايشگاه) حاضر شدند. شايان ذكر است كه اين نمونهگيري خوني اوليه بـه منظـوربه دست آوردن سطوح پاية فعاليت آنزيمهاي CK, LDHدر سرم خون آزمودنيها انجام گرفـت .بـه عـلاوه، بـهكلية آزمودنيها گوشزد شد تا دو روز قبل از خونگيري از اجراي هر گونه فعاليـت ورزشـي شـديد بپرهيزنـد . در نهايت يك ساعت پس از اتمام آخرين جلسة تمرين با وزنه به منظور تعيين تأثير بارگيري كراتين بر شاخصهاي آسيب سلولي مورد نظر بار ديگر از همة آزمودنيها خون گيري به عمل آمد. روش اندازهگيري به اين ترتيـب بـود،كه ابتدا پس از ورود آزمودنيها به محل آزمايشگاه هر يك به مدت چند دقيقه روي صندلي مي نشسـتند سـپستوسط شخص ماهر مقدار سه ميليليتر خون (بدون اضافه كردن مادة ضد انعقاد بـه منظـور جداسـازي سـرم) از محل وريد آنتي كوبيتال آزمودنيها با استفاده از سرنگهاي CC5 ساخت شركت Soha گرفته شد. پس از آن نمونه به مدت 30 دقيقه در دماي آزمايشگاه (25-22 درجة سانتي گراد) قرار داده شد تا لخته شود. سپس سـرمبه وسيلة دستگاه سانتريفيوژ جدا شده و در لولههاي پلاستيكي مخصوص ريخته شد و در كنـار كيسـههـاي يـخمخصوص به منظور آناليز به آزمايشگاه طبي مجهز انتقال داده شد.
بارگيري مكمل كراتين به اين صورت بود كه روزانه 3/0 گرم كراتين به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن و به مدت پنج روز مصرف مي شد. در بيشتر پژوهش هاي انجام گرفته دوز مصرف كراتين 20 گرم در روز براي هر فـرد بـودكه به صورت 4 وعدة 5 گرمي مصرف شده است. با توجه به وزن آزمودني هاي حاضر در اين پژوهشهـا مشـخصمي شود كه مقدار مصرف كراتين حدود 3/0 گرم به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن آزمودني ها بوده است كه با توجـهبه ادبيات تحقيق دوز متوسطي از مصرف بهحساب مي آيد. بنابراين تصميم بر آن شد كه در ايـن پـژوهش نيـز ازدوز 3/0 گرم استفاده شود. كراتين به صورت پودر سفيدرنگ و به شكل محلول در آب در 4 وعـده (مقـدار آب در هر وعده 200 سي سي) پس از مصرف صبحانه، ناهار، عصرانه و شام به آزمودني هـا خورانـده مـي شـد . بـارگيريمكمل كراتين – كربوهيدرات نيز با مصرف روزانه 3/0 گرم كراتين به عـلاوه 5/0 گـرم كربوهيـدرات بـه ازاي هـركيلوگرم وزن بدن به مدت پنج روز صورت گرفت. مخلوط كراتين و كربوهيدرات به صورت پودر سـفيدرنگ و بـهشكل محلول در آب در 4 وعده (مقدار آب در هر وعده 200 سي سي) پس از مصرف صـبح انه، ناهـار، عصـرانه وشام به آزمودني ها خورانده ميشد. مصرف كربوهيدرات براي گروه كربوهيدرات يا همان گروه كنتـرل بـه صـورتدريافت 5/0 گرم كربوهيدرات به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن در طول پنج روز اجراي پروتكل بـود كـه بـه شـكلمحلول در آب در 4 وعده (مقدار آب در هر وعده 200 سي سي) پس از مصرف صبحانه، ناهار، عصرانه و شام بـهآزمودني ها خورانده مي شد.
از آنجا كه مصرف كراتين بههمراه انجام تمرينات ورزشي، به ويژه تمرينات مقاومتي است و به طـور معمـولورزشكاراني كه به ورزشهاي قدرتي ميپردازند، از اين مكمل استفاده ميكنند، ازاين رو در طرح حاضر آزمودني ها بههمراه بارگيري مكملها در طول اجراي پروتكل به اجراي تمرينات منتخب با وزنه شامل سه جلسـه تمـرينمقاومتي نيز مي پردازند. به عبارت ديگر در طول اجراي پروتكل كه شامل پنج روز مصرف مكمل توسط گروههـاي سهگانة كراتين، كربوهيدرات و كراتين-كر بوهيدرات است، همة آزمودني ها در سه جلسه تمرين مقاومتي شـركتمي كنند. قبل از شروع پژوهش و پس از نمونه گيري خوني اوليه، از آزمودني ها آزمون هاي ورزشي زير بـه منظـور تعيين سطح آمادگي جسماني اوليه به عمل آمد.
آزمون 50 يارد (45 متر) سرعت: از اين آزمون براي اندازه گيري سرعت آزمودني استفاده شد.
اندازهگيري توان عضلات بالاتنه (توان بيهوازي – آزمون پرتاب توپ طبي): آزموني كه براي انـدازهگيـريتوان بازوها و عضلات پشت و كمربند شانه استفاده ميشود. در اين آزمون از توپ 4 كيلوگرمي استفاده شد.
اندازهگيري توان عضلات پا (توان بيهوازي ـ آزمون سارجنت): اين آزمون براي اندازه گيـري تـوانانفجاري بازكننده هاي پا و تنه طراحي شده است. كلية آزمون هاي مذكور دو روز پس از اتمام پروتكـل بـارگيري،بار ديگر براي تعيين تأثير بارگيري كراتين بر ركوردهاي ثبـتشـده انجـام گرفـت . بـه منظـور تجزيـه و تحليـلاطلاعات مورد نظر از آمار توصيفي و استنباطي شـامل طبقـهبنـدي و تنظـيم نمـره هـاي خـام از طريـق محاسـبة ميانگين، انحراف استاندارد و رسم جدول و شكل و از آمار استنباطي براي آزمودن فرضيه هاي پژوهش اسـتفاده شـد.
آمار استنباطي شامل آزمون كلوموگراف اسميرنوف براي توزيع طبيعي، آزمون لوين بـراي همگنـي وا ريـانسهـا،
آزمون تحليل واريانس يكطرفه براي تفاوت گروه ها، و آزمون تعقيبي توكي براي تعيين تفاوت ميـانگين هـا اسـت .
كلية عمليات آماري به وسيلة كامپيوتر و با استفاده از نرم افزار spss استخراج شده است.
نتايج و يافته هاي تحقيق
براي ارائة يافته هاي تحقيق ابتدا نتايج به دست آمده بهصورت جدول و شكل ارائه شده و سپس فرضـيه هـايپژوهش تجزيه و تحليل قرار شده. مشخصات فردي در جدول 1 درج شده است.
جدول 1- ميانگين سن، قد و وزن آزمودنيها

شاخص

گروه

سن
)
سال
(

M±SD

قد
)
سانتيمتر
(

M±SD

وزن

قبل
)
كيلوگرم
(

M±SD

بعد

وزن
)
كيلوگرم
(

M±SD

تعداد

كربوهيدرات

9
/
0

±

9
/
15

5
/
10

±

4
/
165

/4

11

±

6
/
50

4
/
11

±

7
/

50
12

كراتين

5
/
0

±

8
/

16
6
/
7

±

3
/
169

2
/
9

±

5
/
58

3
/
9

±

4
/
59

12

كراتين

كربوهيدرات

0
/
1

±

5
/
16

2
/
6

±

5
/
168

0
/
8

±

3
/
55

0
/
8

±

2
/

56
12

شاخص

گروه



قیمت: تومان


پاسخ دهید